Năm 1992, TP. Việt Trì tiến hành xây dựng chợ Trung tâm Thành phố Để huy động vốn, ngày 6/3/1992, UBND Thành phố đã ban hành Quyết định số 103/QĐ-UB, chủ trương bán lại ki ốt, quầy hàng cho người dân, trong đó nói rõ “Tất cả các hộ mua ki ốt, chỗ ngồi trong và ngoài chợ đều được cố định vô thời hạn chỗ ngồi, khi không có nhu cầu kinh doanh có thể nhượng bán lại chỗ ngồi cho người khác. Những hộ mua lại phần diện tích kinh doanh của hộ trước, đều được hưởng quyền lợi và làm nghĩa vụ như người mua lần đầu...”.
Suốt từ đó đến nay, nhiều hộ dân ở chợ kinh doanh buôn bán bình thường cho đến khi nhận được văn bản số 346/TB-UBND ngày 14/3/2011 của UBND TP. Việt Trì do Chủ tịch Nguyễn Quốc Liên ký, thông báo việc “hoàn trả tiền đóng góp xây dựng chợ Trung tâm TP. Việt Trì”. Theo thông báo này thì “các hộ có đóng góp tiền xây dựng chợ Trung tâm Việt Trì theo Quyết định số 103/QĐ-UB ngày 6/3/1992 của UBND Thành phố đem phiếu thu tiền của Thành phố (bản gốc giao cho các hộ) đến ban quản lý chợ để nhận lại toàn bộ tiền gốc và lãi (tính theo lãi suất tiền vay ngân hàng 12 tháng). Thời gian nhận phiếu thu tiền, hoàn trả tiền gốc và lãi cho các hộ từ ngày 4/4/2011 đến hết ngày 13/5/2011”.
Luật sư Đinh Thế Hùng (Văn phòng luật sư Bách Sự Thuận - Hà Nội) cho rằng, thông báo trên đã vi phạm cam kết dân sự (mua - bán). Nếu UBND TP. Việt Trì ra quyết định thu hồi lại các ki ốt, quầy hàng đã bán thì phải có sự thỏa thuận với người dân theo Quy định của điều 462 Bộ Luật Dân sự.
Tiếp xúc với chúng tôi, bà con tiểu thương bày tỏ sự bức xúc trước Thông báo 346/TB-UBND. Bà Nguyễn Thị Đạm cho biết: “Năm 1992, do chợ cũ bị cháy, chúng tôi chạy vạy, bán hết đồ đạc để mua được một ô quầy ở chợ trung tâm với giá 500 nghìn đồng. Theo Thông báo 346, chúng tôi được quyền mua đứt, được chuyển nhượng sang tay, coi như đấy là tài sản cá nhân. Khi chuyển nhượng, chúng tôi còn đóng phí trước bạ nhà đất. Vì vậy, chúng tôi quá bức xúc khi nhận được Thông báo của Thành phố. Chúng tôi có làm hợp đồng tín dụng đâu mà Thành phố trả lãi cho chúng tôi?”. Bà Nguyễn Thị Xuân thì nói: “Năm 1992, gia đình tôi mua 2 quầy kinh doanh với giá 1 triệu đồng (tương đương 7 cây vàng lúc đó). Nếu theo mức chi trả của Thành phố thì mỗi quầy tôi được đền bù có 1,8 triệu đồng! Trong khi đó, giá thị trường hiện nay cả 2 quầy là 240 triệu đồng. Bà Đào Thị Thụy, 70 tuổi, nguyên cán bộ UBND TP. Việt Trì cho biết, năm 1992, bà bán căn nhà cấp 4 cạnh UBND Thành phố và mảnh đất hơn 400m2 để mua ki ốt với giá 11 triệu đồng. Nay, nếu Thành phố đòi lại ki ốt thì bà không biết xoay sở thế nào? Có những trường hợp rơi vào cảnh “dở mếu dở cười” khi mới mua lại quầy hàng được 2 tháng với giá 190 triệu, nay nếu nhận tiền của Thành phố chỉ được... gần 1,4 triệu đồng!
Trước nhiều ý kiến không đồng thuận nên ngày 22/3/2011, UBND TP. Việt Trì đã có văn bản số 354/TB-UBND do tân Chủ tịch Lê Hồng Vân ký, thông báo “tạm dừng chưa thực hiện việc hoàn trả tiền đóng góp xây dựng chợ Trung tâm Việt Trì”, “để báo cáo và xin ý kiến chỉ đạo của tỉnh”.
Hiện nay, bà con tiểu thương đang sống trong lo lắng khi có tin đồn di dời chợ để xây dựng khu Trung tâm thương mại (?). Nguyện vọng bà con là nếu Thành phố thu hồi đất thì phải có sự bàn bạc, thỏa thuận đền bù với người dân để khi chuyển kinh doanh nơi khác, họ vẫn bảo đảm được đời sống và công việc kinh doanh.
“Bên bán có thể thỏa thuận với bên mua về quyền chuộc lại tài sản đã bán sau một thời hạn gọi là thời hạn chuộc lại. Thời hạn chuộc lại tài sản do các bên thỏa thuận nhưng không quá một năm đối với động sản và năm năm đối với bất động sản, kể từ thời điểm giao tài sản. Trong thời hạn này bên bán có quyền chuộc lại bất cứ lúc nào, nhưng phải báo trước cho bên mua trong một thời gian hợp lý. Giá chuộc lại là giá thị trường tại thời điểm và địa điểm chuộc lại, nếu không có thỏa thuận khác”. (trích Điều 462 Bộ Luật Dân sự ) |
Nguyên Trường